Azken urteotan egindako lanaren emaitza bateratu eta ikusgarri egin dugu: “Wikipediatik ikasgelara” hezkuntza baliabide irekien katalogoa prest dago, eta zabaltzen hasi gara.

Katalogo honek ez du soilik sortutako proiektuen zerrenda eskaintzen; gure hezkuntza-ikuspegia sistematizatzen du. Ikusgela, WikIkasi, Txikipedia, Ikasi Otsorekin eta bestelako egitasmoen bidez, landutako baliabideak egituratuta aurkezten dira, Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzarako eta Batxilergorako egokituak eta curriculumarekin koherentziaz lerrokatuak. Dokumentua, hortaz, tresna praktikoa izateaz gain, azken urteotako lan pedagogikoaren isla ere bada.

Gure jardunaren oinarrian ideia bat dago: ezagutza ez da kontsumitzeko objektu hutsa, eraikitzeko prozesua baizik. Hezkuntzak ikaslea subjektu aktibo bihurtu behar du, informazioa bildu, kontrastatu, egituratu eta berridazteko gai izango dena. Horregatik, gure proposamenek Wikimedia proiektuetan dute euskarri nagusia. Ikasgelan sortutako lana espazio publiko eta kolaboratibo batean kokatzen da, eta horrek ikaskuntzari zentzu sozial eta partekatua ematen dio.

Katalogoan jasotako baliabideek askotariko formatuak biltzen dituzte: bideo pedagogikoak, ikas-egoerak, komikiak, artikuluak eta bestelako euskarriak. Proiektu bakoitza elkarlanean garatu da, hezkuntza-eragile, aditu eta sortzaileekin batera, edukiaren zehaztasuna eta egokitasun didaktikoa bermatzeko. Dokumentua, beraz, baliabideen aurkezpena ez ezik, atzean dagoen lan kolektiboaren adierazpena ere bada.

Zabalkunde fase berri bati ekin diogu oraingoan. Katalogoa ikastetxe eta institutuetan aurkezten hasiko gara, bilera eta topaketa zuzenen bidez. Helburua ez da dokumentua hedatzea soilik: elkarrizketa sustatu nahi dugu. Nola erabili baliabide hauek? Nola egokitu ikasgelako errealitatera?

Elkarteko kideek eta hezkuntza-komunitateak zeregin erabakigarria dute prozesu honetan. Ezagutza librearen aldeko apustua kolektiboa da, eta hezkuntza-eremuan sakontzea funtsezkoa zaigu. Katalogo hau ez da helmuga bat, baizik eta beste urrats bat ibilbide partekatu batean.

Katalogoaren zabalkundearekin batera, Wiki Irakasleak izeneko Instagram kontua ere jarri dugu martxan. Irakasleei zuzendutako espazio digitala da, non proiektu hauen eguneraketak, ikasgelan erabiltzeko jarduera-proposamenak eta baliabide praktikoak partekatuko ditugun. Katalogoan jasotakoa osatzeko eta eguneroko jardunean lagungarri izango den komunitate-sare bat eraikitzea da asmoa.

Katalogoa deskargatu nahi baduzu, Commonsen dago eskuragarri: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wikipediatik_ikasgelara.pdf

“Wiki irakasleak” instagram kontua: https://www.instagram.com/wikirakasleak?igsh=MWR6Mjl4a3R1aHJkMg%3D%3D&utm_source=qr

Otsailaren 25ean, goizeko 10:00etatik 13:00etara, Torrekuan digitalizazio librearen inguruko jardunaldia egingo da. Topaketa honetan hezkuntzaren digitalizazioa beste ikuspegi batetik aztertuko da.

Jardunaldian zehar, Wikikasi proiektua aurkeztuko dugu, baita azken hilabeteetan Talaios Kooperatiba eta Badalabekin landu dugun “Erronka digitala” ikas-egoera ere. Gainera, Nora Salbotxen hitzaldiaz gozatzeko aukera izango dugu, jakintza eta ekintza lotzen dituen hezkuntza-ereduaz hausnartzeko.

Wikikasi: Wikimedia bidezko ikas-egoera libreak

Euskal Wikilarien Kultura Elkarteak, Talaiosen laguntzarekin, bigarren hezkuntzarako bideratutako Wikikasi ikas-egoerak sortu ditu. Wikimedia tresnak darabiltzaten proposamen pedagogiko libreak dira, eta Euskal Autonomia Erkidegoko legearen markoan kokatzen dira.

Helburua bederatzi ikas-egoera sortzea da; gaur egun, sei daude argitaratuta. Jardunaldian, proiektuaren oinarriak eta ikasgeletan aplikatzeko moduak azalduko ditugu.

Erronka digitala: ingurune digitala ikuspegi kritikotik lantzeko

Badalab eta Talaiosen elkarlanean sortutako azken ikas-egoera ere, “Erronka digitala”, aurkeztuko dugu otsailaren 25eko jardunaldian. Proposamen honek ingurune digitala bere osotasunean ulertu eta ikuspegi kritikotik lantzea du helburu.

Paradigma digitalak aldaketa sakonak eragin ditu hezkuntzan eta gizartean; hortaz, ezinbestekoa da ikasleekin hausnarketa hori modu egituratuan eta pedagogikoan lantzea. Jardunaldian, ikas-egoera hau martxan jartzeko gidalerro praktikoak eskainiko ditugu.

Nora Salbotx: jakintzatik ekintzara

Goiza biribiltzeko, 11:45etik aurrera, Nora Salbotxek “Wikikas-egoerak: elkarrentzako egiten jakin” hitzaldia eskainiko du. Bertan, trebetasunak, jakintza eta ezagutzak ekintza bihurtzen dituen hezkuntzaz hausnartuko dugu, Wikipediak proposatutako ikas-egoeren bidetik. Curriculumeko edukiak sentitzera, pentsatzera eta egitera gonbidatzen gaituen ikuspegia landuko da.

Egitaraua:

10:00 – 10:15 → Aurkezpena Wikikasi

10:15 – 11:00 → Erronka digitala Ikas-egoera

11:00 – 11:15 → Galdera erronda

11:15 – 11:45 → Atsedenaldia

11:45 – 12:30 → “Wikikas-egoerak: elkarrentzako egiten jakin” Nora Salbotx

12:30 – 12:45 → Galderak

Parte hartu nahi baduzu, izena eman dezakezu hemen:

https://torrekua.eus/agenda/ekitaldiak/wikikasi-2026-02-25

Txikipedia elikatzeko eta haurren ezagutza librea euskaraz indartzeko urrats berri bat eman dugu Diximed pediatriarako proiektuaren bidez. Lankidetza honi esker, Txikipediako ehun artikulu baino gehiagotan audioak egongo dira.

Testuinguru horretan, gaur Diximed pediatriarako sare-hiztegiaren aurkezpenean izan da. Eta aukera izan dugu ikusteko nola batzen diren osasuna, hizkuntza, hezkuntza eta ezagutza librea ekimen berean.

Diximed pediatriarako 6 eta 12 urte bitarteko haurrei zuzendutako sare-hiztegi eleaniztuna da, medikuntzako oinarrizko kontzeptuak modu ulergarrian azaltzeko sortua. Ataria orain arte katalanez, gaztelaniaz, galegoz eta ingelesez zegoen erabilgarri; orain, euskarazko bertsioa ere eskuragarri dago.

Web atarian eduki ugari daude eskuragarri: 300 termino baino gehiagoko medikuntzako hiztegi orokorra, COVID-19ari lotutako hiztegi osagarria, giza gorputzaren atlasa, infografiak eta jolas interaktiboak, baita haurren marrazkiak eta audioak ere, terminoak azaltzeko.

Jatorria eta bidea

Proiektua jatorriz Rosa Estopàk sortu eta zuzendu zuen, Universitat Pompeu Fabrako IULATERM ikerketa-taldearen baitan. Denboran zehar, eskoletako milaka ikaslek, eta aditu desberdinek, hala nola, hizkuntzalari eta terminologoek, hartu dute parte, eta emaitza haurrei zuzendutako baliabide digital sendo eta fidagarria izan da. 

Euskal Herrian, lankidetza zabal baten bidez

Euskarazko bertsioa EHUko Euskara eta Hizkuntza Plangintzarako Errektoreordetzak bultzatu du. Testuen itzulpena Elhuyarrek egin du, EHUko Hizkuntza Zerbitzuarekin eta Terminologia Plangintzarako arduradunekin lankidetzan. 

Euskal Wikilarien Kultura Elkarteak, Orokieta Herri Eskolako ikasleekin hiztegiaren terminoen euskarazko audioak grabatu ditugu. Horrela, definizioak testu hutsetik harago doaz, eta haurren hizkuntza-errealitatera are gehiago hurbiltzen dira. 

Ezagutza librea eta hezkuntza, eskutik

Esan bezala, ekimen honek jarraipena ematen dio Txikipedia bezalako proiektuekin hasitako bideari. Helburua argia da: zientzietako eta osasuneko oinarrizko ezagutza euskaraz, libre eta haurrek ulertzeko moduan eskaintzea. 

Aurkezpenean bertan ikusi dugu nola bihurtzen diren ikasleak ezagutza-hartzaile izatetik ezagutza-sortzaile izatera, euren ahotsa eta irudimena proiektuaren oinarri eginez.

Diximed pediatriarako euskarazko web ataria hemen dago eskuragarri: